Totdat we elkaar weer zien

Jouw sterfdag: 30 september 1982, 16 jaar was ik. Ik weet het nog als de dag van gisteren. Het was op de verjaardag van een vriendin. Ik had met jou, papa, afgesproken dat ik toch maar daarheen zou gaan, omdat we niet wisten hoe lang ‘het’ zou duren. De avond daarvoor ‘moest’ ik afscheid van jou nemen. Dat had ik zelf niet echt door op dat moment.

Je gaf me de Revu of Panorama, dat weet ik niet helemaal meer, en die hield ik ondersteboven, want lezen kon ik natuurlijk op dat moment helemaal niet door alle emotie en verwarring. En jij, jij kon al niet meer praten. Zo benauwd was je en waarschijnlijk wist je ook niet hoe met mij te praten. Want wat had je kunnen zeggen tegen je 16-jarige dochter? “Joke, ik ga dood. Ik ben er straks niet meer?” Ik had echt geen idee. Ongetwijfeld onbewust wel, maar bewust? Nee, ik had geen idee.

Kanker
Mama vertelde het ons. “Jullie vader is ziek. Hij heeft kanker.” Ze had net zo goed aan mij kunnen vertellen: “Je vader heeft griep.” De echte boodschap kwam bij mij niet aan. Mijn broer deed dat anders, hij is zich echt gaan verdiepen in die rotziekte. Maar ik, ik had geen idee.

Verjaardag
Ik zat in mijn examenjaar. Dat verliep even anders, want mijn vader was ineens dood. De boodschap kwam hard aan, papa. Ik ging toen nog met Peter, mijn toenmalige vriendje. We gingen naar de verjaardag van die vriendin. En toen zij de deur opendeed en ik haar wilde feliciteren, zag ik alleen maar tranen. Daar stond ze in de deuropening met haar fluffie pantoffels, leuke strakke outfit, blonde haren in de plooi en volledig in tranen. Op de achtergrond zo’n beetje haar hele familie die vooral naar mij keek. 

“Je moet naar het ziekenhuis. 
Het is je vader, hij is dood.”

Ik bevroor terplekke en dacht: ‘Jeetje wat een kutboodschap en dat op jouw verjaardag.‘

Ongeloof
Aangekomen in het ziekenhuis gingen we van jou afscheid nemen. Toen we de kamer binnenkwamen, dacht ik: ‘Wie is die man? Dat is echt mijn vader niet.’ Pyjama, haar in de war, nekbrace om. Ik bleef staan waar ik stond. En mama kuste het voorhoofd van die….. Ik snapte daar helemaal niets van. Wat mijn broer deed weet ik niet meer zo goed. Daarna gingen we weer naar de familiekamer en volgens mij heb ik toen vol ongeloof gezegd: “Mama, hoe kon je hem nou een kus geven?”

Crematie
De rest van de dagen gingen als een roes aan mij voorbij. Op de dag van de crematie had ik een okergele broek aan met een gestreept t-shirt in herfstkleuren. Ik kan het plaatje in mijn hoofd zo oproepen. Ik wilde er mooi uitzien voor jou. Van de plechtigheid zelf weet ik niet meer zo veel. Wat ik nog wel weet is het nummer dat werd gespeeld: I did it my way. Wat ik nog steeds niet graag hoor. En het beeld op mijn netvlies van jouw jongste broer die helemaal kapot achterbleef daar in die zaal, overmand door verdriet om jou, zal nooit vervagen. 

Hoe is het gegaan?
Dan de koffiekamer en het in een rijtje staan, zodat alle familie en bekenden me konden condoleren met het doodgaan van mijn vader. Dat hadden ze van mij echt mogen overslaan. Bij jouw vrienden kreeg ik het te kwaad en kon ik mijn tranen niet meer bedwingen. 
Vervolgens stelde ook de rector van mijn school een hele ‘foute’ vraag: “Hoe kan dat nou, hoe is het gegaan?” Echt? Hoe is het gegaan? “Nou hij is dood gegaan aan kanker, dat is hoe het is gegaan.“ Nu snap ik natuurlijk dat hij zich waarschijnlijk geen raad wist met de situatie. Hoe condoleer je een 16-jarige scholier met het overlijden van haar vader? Op dat moment was ik eigenlijk alleen maar verdrietig en heel boos.

Hoe kon je verdomme nou weggaan?
Ik snap nu zo veel jaren later dat jij uiteraard geen keuze had. Je was doodziek, heel je lichaam was kapotgegaan. In twee jaar tijd was er niets meer van jou over. Maar het voelde wel alsof je me in de steek liet. Mama heeft hartstikke goed voor ons gezorgd, weet je. We zijn allebei goed terechtgekomen.

Je was er niet
Ik heb je zo gemist papa. Je was er niet op mijn examenfeestje en ook niet toen ik mijn rijbewijs haalde. Hoewel ik wel vaak het gevoel had dat je over me waakte in de auto. Dat je meereed. Zelfs nu nog als ik denk: ‘Zo er heeft echt een engeltje op mijn schouder gezeten.’ Je was er ook niet toen ik voor het eerst op mezelf ging wonen. Ik weet zeker dat als jij er was geweest, dat het echt anders was gelopen. En eigenlijk ben je er altijd wel geweest. Daar waar je altijd was, in mijn hart.

Wist je dat wij, mijn broer en ik, een tijdje het gevoel hebben gehad dat je ergens anders was met een ander gezin? Kan natuurlijk niet, maar apart is het wel dat we allebei datzelfde gevoel hadden. We hebben het daar nog niet zo lang geleden samen over gehad. Dat was wel een aparte gewaarwording. 

Pijn
Jouw aanwezigheid voel ik inmiddels wel veel minder. Misschien omdat ik ook minder met jou bezig ben dan vroeger. Wist je dat ik niet over je wilde praten in het begin? Dat deed te veel pijn. En ik vond dat de anderen, zoals op verjaardagen van familie, het recht niet hadden om het over jou te hebben. Je was er tenslotte niet bij, dus verliet ik steevast de kamer zodra jouw naam werd genoemd. 

Later heb ik wel bij ooms en tantes over jou gesproken om meer over jou te weten te komen. Verhalen en anekdotes over jou. Ik heb nog steeds de oude foto’s van de feesten, bruiloften en vakanties. Zeker negen jaar duurde het voordat ik pas echt over jou sprak en over het verlies. Dat ging natuurlijk gepaard met heel veel tranen, helende tranen.

Fijn om bij je te zijn
Ik wist ook dat jouw huwelijk met mama niet al te best was op het eind, voordat je ziek werd. Je zat vaak bij je maten na het werk. Ik zocht je dan altijd op. Op de fiets. En dan belde mama op om te vragen of ik daar ook was. Ik vond het fijn om bij je te zijn. Zo veel als mogelijk. Om met je mee te gaan op de vrachtwagen, papa. En ik vind het zo jammer dat we niet meer tijd met elkaar hebben kunnen doorbrengen. Ik had zo graag nog stekelbaarsjes willen vangen met jou, samen autorijden, in huis klussen met gereedschap uit magazijn 1, 2 en 3. Maar het heeft niet zo mogen zijn.

Mijn levensles
Ik mis je papa. Ook al heb ik er vrede mee zoals de dingen zijn gegaan, zoals het leven zijn beloop heeft gekregen. De dingen zijn gegaan zoals ze zijn gegaan. Misschien is dat wel mijn levensles. Mijn eigen boontjes doppen, omgaan met verlies, accepteren wat is.

Ik hou van jou en ik mis jou. 
Totdat we elkaar weer zien.
Jouw Jikkemien

12 thoughts on “Totdat we elkaar weer zien”
    1. Ik weet wat je voelt Joke ik heb dit ook want jou vader was ook mijn vader en mijn broer ik heb veel van hem geleerd ik kon het ook niet aanzien wat ik zag in het ziekenhuis ik kwam net terug van een rit uit Italië ik ben wel wezen kijken maar kon dat ijgenlijk niet aan ben toen ook maar gaan lossen bij ici op Rozenburg daar horden ik het ook dat het over was ik heb daar heel veel verdriet van gehad

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *