Veel vrouwen hebben er last van, ik ook. Na bijna 20 jaar ervaring in personal-, team- en organisatiecoaching heb je wat opgebouwd en ervaar je dat klanten je terugvragen. Sterker nog; klanten bevelen jou aan bij hun klanten. Een mooier compliment kan je niet krijgen. En toch, juist omdat die verwachtingen dan zo hoog liggen, of ik leg ze me gewoon op, bekruipt je het gevoel van: oef, straks hebben ze het door. Zien ze dat ik ook maar gewoon mijn werk doe.
Misschien met een bovenmatige interesse om door te dringen tot ‘onderkant ijsberg’ van een individu of om de onderstroom van een team naar de bovenstroom te brengen. Steeds gewoon vanuit mijn menselijkheid en nieuwsgierigheid. Competenties als analyseren en observeren helpen daarbij wel. En toch; naast de druk om aan verwachtingen te voldoen is er soms die angst om door de mand te vallen. Rationeel weet je dat er geen reden voor is, emotioneel loopt het met je mee.
Een vrouwending
Ik hoor het van veel vrouwen. Is het dan ook een vrouwending? Ik geloof het wel. Ik hoor zelden mannen deze angst uitspreken en ik merk ook niet dat ‘onderkant ijsberg’ zoiets speelt bij mannen. Tot nu toe dan. De laatste tijd denk ik steeds vaker: welke mannen liggen nu wakker van hetgeen ze ooit hebben gedaan, gewoon omdat het kon? Liggen ze te bedenken hoe ze hun gedrag zullen verdedigen; in de tijdsgeest van toen bijvoorbeeld? Het moet haast wel.
Helemaal zuiver is de vergelijking niet
De angst van mannen om gespot te worden op zaken die hen van hun voetstuk halen, zit hem niet op het competentie-stuk. In die zin is de vergelijking met het vrouwelijk impostor syndrome niet helemaal zuiver. Toch zien we ze bij bosjes door de mand vallen; ooit was het best wat ze deden, gegeven de tijdsgeest. Nu kan het niet meer en vallen ze van hun voetstuk. Ik kan me voorstellen dat dit lijntje met veel mannen meeloopt.
Goed nieuws en slecht nieuws; ook hier zit een verschil
Vreneli Stadelmaier geeft in haar boek F*ck die onzekerheid een aantal tips voor vrouwen om het impostor sydrome succesvol aan te pakken, waaronder:
- Harde bewijzen zoeken voor je successen
- Toe-eigenen van je successen
- Hulptroepen inschakelen
- Goed voor jezelf zorgen; zowel fysiek als mentaal
- Reflecteren op je gedrag
Het goede nieuws is dat dit voor vrouwen werkt, weet ik uit ervaring. Het slechte nieuws is dat voor mannen waarschijnlijk alleen tip 5 gaat werken.
