Hoe een Engelsman de Japanse kersenbloesem redde

In Amstelveen zijn we gezegend met een prachtig kersenbloesempark. Het werd in het jaar 2000 aangelegd. De Japan Women’s Club(JWC) schonk toen 400 kersenbomen aan Amstelveen. Iedere boom in het park heeft een naam: 200 bomen dragen een Japanse vrouwennaam, 200 bomen een Nederlandse vrouwennaam. Ze zijn geënt op een rechte onderstam en staan jaarlijks in de periode van maart tot april in bloei met roze en witte bloesems. Er komen dan veel bezoekers om de hanami matsuri (kersenbloesemfeest) te vieren en op kleedjes te picknicken.

Nog vol met knoppen
Dit jaar ga ik er weer heen, het is maar een half uur lopen van mijn huis. Het is behoorlijk fris, maar in het park valt dat mee door de struiken en bomen die eromheen staan. Het is niet druk en ik raak in gesprek met verschillende mensen. Iedereen geniet van de prachtig bloeiende bomen. Hier en daar vallen al wat blaadjes naar beneden, maar het merendeel van de bomen zit nog vol met knoppen. Er worden heel veel foto’s gemaakt en er zijn inderdaad mensen die op de grond zitten te picknicken.

Sakura: Een boek voor natuurliefhebbers en historici
In een van de gesprekken komt het boek Sakura ter sprake. Het blijkt dat veel mensen het boek gelezen hebben.Zelf heb ik het boek ook en het is beslist een aanrader. Het is geschreven door Naoko Abe in 2019. De Nederlandse vertaling kwam in 2020. Het is een fascinerend boek voor natuurliefhebbers en historici. In het boek staan ook veel foto’s en tekeningen die door de hoofdpersoon, de botanicus Collingwood Ingram, tijdens zijn reizen naar Japan zijn gemaakt. Het boek begint met een kort gedichtje:

Laat mij sterven
Onder de bloesems
In de lente
Rond de dag
Van de volle maan

– Saigyö, 1118-1190

Waar gaat het boek over?
Het boek vertelt het verhaal van een bijzondere man, Collingwood Ingram, die een eeuw vol conflicten en veranderingen meemaakt. Hij gaat in 1902 voor het eerst naar Japan en wordt verliefd op de kersenboom, de sakura. Twintig jaar later gaat hij weer naar Japan en schrikt van de staat waarin de bomen verkeren en van de achteruitgang van de verschillende soorten. Er is een gekloonde versie die overal te vinden is. Hij houdt overal lezingen om de Japanners te overtuigen van het belang van de oorspronkelijke soort. Maar hij krijgt niet veel gehoor. Collingwood zelf heeft bij zijn eerste bezoek een oorspronkelijke stek meegenomen en die bloeit op zijn landgoed in Kent. Hij vindt dat die oorspronkelijke soort weer terug moet en vervoert een stek van zijn eigen boom in twee aardappelhelften naar Japan. Die reis gaat met de Transsiberië Express en het is de vraag of de stek het zal overleven. Gelukkig gaat het goed.

Collingwood wordt een toonaangevende expert van de sakura. Hij koestert de vele soorten, in tegenstelling tot de Japanners die uniformiteit willen. Na de Tweede Wereldoorlog zijn veel van de bomen verdwenen. In het begin van het jaar 1948 begint er een voorzichtige opleving van de kersenbloesembomen.

Symbool van leven en wedergeboorte
Nu is de sakura een symbool van leven en wedergeboorte geworden. Dat is ontstaan na de grote aardbeving in 2011 bij Fukushima. Vlakbij die stad zijn veel kersenbloesembomen geplant ter nagedachtenis aan de slachtoffers van deze ramp. Collingwood heeft ervoor gezorgd dat de kersenbloesem nu wereldwijd te bewonderen is. In veel parken kun je genieten van de schoonheid van deze bomen. Er zijn parken in het Verenigd Koninkrijk, elders in Europa, in Amerika, Japan, diverse plekken in Azië en zelfs in Oceanië. Door het lezen van het boek is mijn bezoek aan het park nog waardevoller geworden.