Wanneer Marieke ’s avonds in bed ligt, gaan haar gedachten terug naar die laatste week met haar hond Max. Ze ziet alles weer voor zich. Elke keuze en elk moment. Had ze eerder naar de dierenarts moeten gaan? Had ze langer moeten wachten met hem laten inslapen? Heeft ze signalen gemist? Overdag tijdens haar werk lukt het haar om deze gedachten weg te zetten, maar ’s avonds komt dat schuldgevoel terug.
Het schuldgevoel
Marieke is niet de enige. “Had ik het anders moeten doen?” is een vraag die mij als dierentolk vaak wordt gesteld. Na het overlijden van een dier dragen zoveel mensen deze stille last met zich mee. Een gevoel dat ze iets verkeerd hebben gedaan. Maar onder dat schuldgevoel zit zelden schuld; er ligt vooral liefde aan ten grondslag. Liefde die zich achteraf probeert vast te klampen aan controle, want als je kunt bedenken wat je ‘fout’ hebt gedaan, dan lijkt het alsof je het had kunnen voorkomen, alsof je meer grip had gehad.
De waarheid ligt ergens anders
Marieke heeft gehandeld vanuit wat ze op dat moment wist en voelde. Vanuit liefde. Toch blijft die ene vraag hangen: was dit het juiste moment? Het moment van loslaten is misschien wel het moeilijkste besluit dat je neemt als diereneigenaar. Er is geen perfect moment, geen duidelijk signaal dat zegt: nu. Het is altijd een afweging vanuit gevoel en observeren.
In de meeste gevallen overheerst de onzekerheid. Alles lijkt achteraf ineens duidelijker. Dat is het pijnlijke van terugkijken. Marieke blijft hangen in dat laatste moment bij de dierenarts. Max keek haar aan en ergens voelde ze dat ze hem had ‘laten gaan’. Alsof zij degene was die het bepaalde. Wat ze daarbij vergeet, is dat ze hem ook heeft beschermd. Tegen pijn. Tegen lijden.
Kijk er eens op een andere manier naar
Kijk naar wat er wél was. De zorg die je hebt gegeven. De liefde die je dier elke dag heeft gevoeld. De aanwezigheid, tot het allerlaatste moment. Als Max zou kunnen praten met Marieke zou hij haar herinneren aan alles daarvoor. Aan de wandelingen, de aanrakingen en het veilige gevoel dat Max bij haar had, maar ook háár wilde geven.
Dieren leven in ervaring. Ze piekeren niet zoals wij. En jouw dier heeft jouw liefde ervaren. Elke dag opnieuw. Schuldgevoel wil zich vaak verzachten door het te begrijpen. Maar de echte verzachting zit ergens anders: in het erkennen van dat je hebt gedaan wat je kon, met wat je wist. Vanuit liefde.
Vanuit hoofd naar hart
Na ons gesprek begint Marieke weer langzaam te voelen. Ergens dieper dan haar hoofd. Ze legt haar hand op haar buik als we de reading aan het afronden zijn. Haar buik begint te borrelen en een klein lachje verschijnt weer op haar gezicht. Ik geef haar de tip om een brief te schrijven aan Max, zodat alles wat ze nog wilde zeggen en alles waar ze over twijfelde kan verwoorden op papier.
Ik sluit de reading af en dank Max voor ons samenzijn. Hij vanuit een andere dimensie, maar nog steeds in verbinding met Marieke. Hij is echt in haar leven gekomen als haar buddy om te wandelen en het leven te delen. Zijn dankbaarheid is groots en hij zegt zachtjes: “Till we meet again.” Ik krijg kippenvel op mijn armen en het is even stil aan de andere kant van de lijn.
Het doorvoelen na een reading
Een week later vertelt Marieke dat Max een paar keer in haar dromen is verschenen. Hij liep iedere keer van haar weg en van haar geroep werd ze ´s nachts wakker. Ze is toen gaan schrijven en ergens, tussen de regels door, veranderde er iets. Het verdriet blijft stilletjes aan de horizon, maar toch wordt het dragen van dit verlies lichter. Ze beseft dat haar schuldgevoel iets is waar ze graag in een volgende sessie met mij aan wil werken, maar dan tussen de paarden. Ik kan niet wachten om haar live te ontmoeten hier in Andalusië.
Herken jij dit gevoel? Ik lees het graag in de reacties. En mocht je meer tools willen om je rouwproces een plek te geven of om de verbinding met je dier vanuit het hiernamaals te herkennen, dan vind je die in mijn boek en kaartendeck: De Lijn tussen Magie en Leven of bekijk de mogelijkheden voor Rouw-Healing in Andalusië.
