Is het toeval, of is het omdat ik zelf elk moment de envelop op de deurmat verwacht? Wat me opvalt is dat veel posts die op mijn LinkedIn-tijdlijn voorbij komen, gaan over de paniek en het uitstelgedrag dat ontstaat als de uitnodiging van het bevolkingsonderzoek voor borstkanker in de brievenbus wordt aangetroffen. Deze paniek en het uitstelgedrag zie ik niet bij de oproep voor baarmoederhalskanker of een darmonderzoek. Waarom dan direct ‘klotsende oksels’ voor die mammografie? Is het de angst dat je borsten tussen twee platen worden gedrukt of is het de angst voor de uitslag?
Kwetsbaar, ongemakkelijk en pijnlijk
Eerlijk gezegd denk ik dat het niet alleen om het onderzoek zelf gaat. Het idee dat je borsten stevig worden samengedrukt tussen twee platen is voor niemand een prettig vooruitzicht. Het voelt kwetsbaar, ongemakkelijk en voor sommigen zelfs pijnlijk. Toch verklaart dat niet volledig waarom juist rondom de mammografie zoveel spanning en uitstelgedrag ontstaat, terwijl andere bevolkingsonderzoeken relatief geruisloos voorbij gaan.
Vrouwelijkheid, identiteit en intimiteit
Wat ik tussen de regels door lees, is dat de borst een andere lading heeft. Het is een lichaamsdeel dat sterk verbonden is met vrouwelijkheid, identiteit en intimiteit. Waar een uitstrijkje of darmonderzoek meer ‘medisch’ voelt, raakt een mammografie iets persoonlijks. Dat maakt het meer confronterend. Het voelt dan alsof er niet alleen naar gezondheid wordt gekeken, maar ook naar een stukje van wie je bent.
De uitslag
Daarnaast speelt uiteraard de angst voor de uitslag een grote rol. Want laten we eerlijk zijn: het onderzoek zelf duurt maar even, maar wat het kan opleveren, blijft veel langer hangen. De gedachte dat er iets gevonden wordt wat je leven op zijn kop zet, is voor veel vrouwen moeilijker te verdragen dan het fysieke ongemak van het onderzoek. Die onzekerheid, die paar dagen wachten, dat is waar de echte spanning zit. Omdat het niet alleen gaat over een medische handeling, maar over controle, kwetsbaarheid en de confrontatie met iets waar je liever niet bij stilstaat.
Het onderwerp bespreekbaar
Toch is het interessant om te zien dat juist die zichtbaarheid op platforms als LinkedIn ook iets positiefs brengt. Het maakt het onderwerp bespreekbaar. Het haalt het uit de privésfeer en laat zien dat je niet de enige bent die twijfelt, uitstelt of spanning voelt. Misschien zit daar wel de echte waarde. Niet in het vermijden van het onderzoek, maar in het erkennen van wat het met je doet. En dat het anderen raakt, is te zien aan de vele reacties die onder de posts verschijnen.
Keuze wat je doet
Uiteindelijk gaat het niet om kiezen tussen angst of geen angst. Het gaat om wat je met die angst doet. Of je hem laat leiden tot uitstel, of dat je hem gebruikt als signaal om bewustere keuzes te maken over je gezondheid. Veel vrouwen weten niet dat je het screenen van je borstgezondheid op verschillende manieren zelf in de hand kunt nemen. Vorig jaar schreef ik er dit blog over.
Borsten niet meer als vanzelfsprekend
Als borstweefseltherapeut ontmoet ik veel vrouwen in die periode vlak na de spanning van het onderzoek. Het lichaam staat dan nog ‘aan’. De schouders opgetrokken, de ademhaling hoog en oppervlakkig, en de borsten zelf voelen ineens niet meer als vanzelfsprekend onderdeel van hun lichaam. Het is bijzonder om te merken hoe snel dat kan veranderen. Waar borsten eerst gewoon ‘erbij horen’, worden ze in zo’n periode bijna een bron van onzekerheid of zelfs vervreemding. Alsof de aandacht die erop komt te liggen het gevoel ervan verandert. Vrouwen vertellen me dat ze minder contact voelen, dat het gebied gespannen is of juist gevoelloos aanvoelt.
Weer meer eigen
Tijdens een borstweefselbehandeling ontstaat er ruimte om dat contact weer te herstellen. Door het weefsel op een rustige, zachte manier te benaderen, merk ik dat spanning afneemt en dat de borsten weer meer ‘eigen’ gaan voelen. Het is geen vervanging van medisch onderzoek, maar wel een manier om het vertrouwen in je lichaam terug te krijgen.
Aandacht voor emotionele beleving
Misschien is dat wel een belangrijk stukje dat onderbelicht blijft in alle gesprekken over screening en uitslagen; dat er naast het medische traject ook een lichamelijke en emotionele beleving is die aandacht verdient. Dat het heel begrijpelijk en zelfs logisch is om de spanning te voelen, maar ook dat je iets kunt doen om jezelf daarin te ondersteunen. Waarschijnlijk verklaart dat ook waarom juist rondom de mammografie zoveel gedeeld wordt. Het gaat niet alleen over een foto laten maken, maar over alles wat daarvoor, tijdens en daarna in beweging komt.
Hoe waardevol het is dat je terecht kunt bij een borstweefseltherapeut waar dat weer tot rust mag komen. Gun jezelf die aandacht.
Welkom in mijn praktijk
Ik begeleid vrouwen met het terugvinden van zachtheid en vertrouwen in hun borstgebied, juist in periodes waarin dat niet vanzelfsprekend voelt. Herken je jezelf in dit verhaal? Dan ben je van harte welkom in mijn praktijk Terrapi in Zaltbommel. Is dat voor jou te ver weg? Kijk dan op boobcare.nl om meer lezen over wat je zelf kunt doen om je borstgezondheid te ondersteunen en het contact met je lichaam te versterken.
Fotocredits: Fabienne Zwanenburg
