De HSP’er als kameleon – Waarom je aanpassen zoveel energie kost

Wat ik zo prettig vind aan het volwassen en menselijker worden, is het verliezen van het gevoel ‘niet goed genoeg’ te zijn. Herken je dat? Heb jij daar ook last van (gehad)? Het gevoel ‘niet goed genoeg’ te zijn kan je behoorlijk belemmeren om te genieten. Het lukt dan niet om de beste versie van jezelf, moeiteloos jezelf en assertief jezelf te zijn. Want alle energie wordt opgeslurpt door het opheffen van het verschil tussen jezelf en anderen. Het gaat namelijk niet alleen om het label ‘goed’ zijn, het gaat om te willen zijn en doen zoals de anderen. En dat kan een dagelijkse worsteling worden die onbewust enorm veel energie vreet. Ik zie het bij veel HSP-vrouwen.

Waarom juist HSP’ers?
Als HSP’er heb je een diepgaande verwerking van informatie en voel je de behoeften, emoties en onuitgesproken verwachtingen van anderen feilloos aan. Om de harmonie te bewaren en ongemak te voorkomen, pas je je ongemerkt aan. Je wordt een kameleon. Dat is een kwaliteit die ook je valkuil kan zijn. Anderen hebben het meestal helemaal niet door dat jij je zo aanpast; het vindt plaats in je eigen brein met de lage frequentie-emoties die daarop volgen: je ongemakkelijk voelen, piekeren en het gevoel ‘anders’ te zijn dan de rest.

Juist als je sterk en onafhankelijk overkomt op anderen (door je baan, je uitstraling of eigen bedrijf) kun je zo nu en dan van binnen verteerd worden door gevoelens van ongemak. Er ontstaat dan namelijk een discrepantie tussen je eigen innerlijke ervaringen en hoe je overkomt op anderen; identiteit en imago komen niet overeen. Om dat te compenseren ga je nog harder werken om het ongemak niet te hoeven verduren.

Een harde leerschool
Ik ken dit proces van binnenuit. Ook ik stootte steeds opnieuw mijn neus en raapte de scherven van teleurstelling bij elkaar. Tot ik ontdekte dat het gevoel van ongemak vooral ontstond in de fasen van mijn best doen. Onbewust was ik altijd op zoek naar erkenning en waardering van anderen. En als je denkt dat ‘niet goed genoeg zijn/niet hetzelfde zijn’ alleen ging over werkprestaties, dan help ik je uit de droom. Het ging (terugkijkend vanaf mijn jonge jaren) over werkelijk alles: hoe ik eruitzag, mijn kinderen opvoedde na de scheiding, hoe ik in sociale contexten acteerde, hoe ik het woord nam tijdens een overleg, stukken schreef in een dossier, enzovoort. Werkelijk alles.

Ondanks de mooie resultaten bleef diep van binnen de bewijsdrang bestaan die maakte dat ik het goed wilde doen, sterk wilde zijn en erbij wilde horen. Ik wilde dus onbewust, in de onderstroom ‘een plaatje’ hooghouden.

Ik kon niet dealen met het ongemak dat het mij opleverde
als ik niet ‘perfect’ zou zijn.

Een platte zin met enorm veel diepte, die resoneert bij veel HSP’ers die ik spreek. Die zichzelf niet direct een perfectionist zouden noemen, zoals ik dat ook niet deed. ‘Niet het ongemak kunnen dragen’… dat kwam pas binnen. 

Echt contact begint bij jezelf
Het was een harde leerschool. Pas na enkele heftige levensgebeurtenissen werd ik met mijn neus op de feiten gedrukt. Ik ontdekte dat mijn zelfvertrouwen altijd afhing van de reactie van de ander. Ik was mijn eigen bedding kwijt. Inmiddels heb ik geleerd om aanwezig te zijn in mezelf, wat de omstandigheden ook zijn. En dat is de grootste les die ik ook de vrouwen leer die ik coach in sensitief leiderschap: echt contact met anderen begint bij echt contact met jezelf. Niet vanuit de aangepaste versie, maar vanuit wie je werkelijk bent.

Het geeft mij meer zelfvertrouwen en rust dan ooit. Heerlijk om de meeste tijd bezig te zijn met mijn eigen behoeften, mening en gedachten. Het maakt juist dat ik daardoor meer verbinding kan creëren met anderen. Als HSP’er is dit waar ik zo’n behoefte aan heb. Echt contact met anderen begint dus met écht contact met jezelf. Niet vanuit de aangepaste versie. 

De vrouwen die ik coach in sensitief leiderschap herkennen zich in deze processen. Zij hebben het lef om de diepte in te gaan, de onderstroom te onderzoeken, hardop uit te spreken hoe spannend het is om eindelijk deze stap te zetten en zichzelf te leren dragen.

Spreid je vleugels
Dus, tegen de stem in je hoofd die zegt dat je nóg beter je best moet doen, zeg ik op z’n Brabants: ‘Schei uit!’ Stop met het aanpassen. Durf minder perfect en meer menselijk te zijn, met al je plussen en je minnen. Hoe minder perfect je bent hoe meer impact je maakt. Voor jezelf en bij anderen. Dat is de weg naar emotionele vrijheid.

Spreid je vleugels en GO. Je bent welkom met jouw verhaal.