Overgewicht bij kinderen is meer dan een lichamelijk probleem. Het raakt hun zelfbeeld, hun sociale leven en hun gevoel van veiligheid. In dit blog lees je hoe overgewicht en pesten met elkaar verweven zijn, én wat je als ouder kunt doen om je kind te ondersteunen in een gezonde en zelfverzekerde ontwikkeling.
Een groepje jongens
Op een zonnige dag fietsen mijn man en ik naar het centrum van Epe. We strijken neer op een terras met uitzicht op het plein en genieten van het moment. Een vrolijke serveerster komt naar ons toe. We bestellen een cappuccino en vragen meteen de lunchkaart. Terwijl we samen gezellig aan het genieten zijn, komt er een groepje jongens van ongeveer twaalf jaar oud voorbij. Ze doen stoer, zijn luidruchtig en een paar van hen slaan een andere jongen telkens op zijn hoofd. Een ander maakt een schopbeweging. Mijn aandacht wordt direct getrokken.
Waarom hij?
Ik vraag me af waarom ze het op die ene jongen gemunt hebben. Wat mij opvalt, is dat hij niet zo groot is. Hij draagt een petje en een bril, en is wat steviger gebouwd dan de rest. Twee jongens slaan zijn pet van zijn hoofd en noemen hem ‘dikzak’. De ander schopt hem, waardoor hij valt. De rest lacht en loopt door. Ik sta op en loop naar de jongen toe. Ik help hem opstaan, vraag of hij zich heeft bezeerd en of ik hem kan helpen. Hij kijkt me wat schuw aan en zegt: “Nee hoor mevrouw, het gaat wel. Ze pesten me altijd al omdat ik te dik en vet ben. Dank u wel.” En weg is hij.
Een gewillig pestobject
Ik loop met een frons terug naar het terras. Ik weet dat veel kinderen gepest worden, omdat ze dikker zijn dan anderen. Ze krijgen gelijk een stempel, omdat ze net even een iets andere omvang hebben dan de rest. Ze blijken een gewillig pestobject te zijn voor opstokers die de rest van de groep aanzetten, om een pact te vormen tegen deze eenling.
Oorzaken van overgewicht bij kinderen
Overgewicht bij kinderen is een groeiend probleem. Het is een complexe kwestie die niet alleen lichamelijke, maar ook psychologische en sociale gevolgen kan hebben. Daarom wil ik de oorzaken van overgewicht bij kinderen bespreekbaar maken, en tips geven die hen op een gezonde manier kunnen ondersteunen.
Factoren die bijdragen aan overgewicht
- Ongezonde voeding
Veel kinderen eten te veel calorierijke, maar voedingsarme voeding, zoals fastfood, snoep en frisdranken. Keuzes op school of onderweg zijn niet altijd de gezondste.
- Gebrek aan beweging
Kinderen besteden veel tijd op hun telefoon, gamen urenlang, en kijken films achter hun computerscherm. Gamen, scrollen en filmpjes kijken vervangen het buitenspelen.
- Omgevingsinvloeden
Wat wordt er thuis gegeten? Welke gewoontes zijn er? Ook emoties, sociale druk, pesten en eenzaamheid spelen een rol in eetgedrag.
Wat kun je als ouder doen?
- Zorg voor gezonde voeding
Zorg dat er altijd gezonde maaltijden op tafel staan met veel groenten, fruit, granen, eiwitten en zuivel. Geef een lunch mee met brood en mager beleg, en doe er wat fruit bij voor tussendoor. Geef geen geld mee voor in de kantine of voor snoepautomaten, dit geeft alleen maar verleiding.
- Portiecontrole
Leer kinderen om naar hun lichaam te luisteren en te stoppen met eten als ze vol zitten. Dring niet aan op ‘eet je bord leeg’ om overeten te voorkomen.
- Gezond eetgedrag aanmoedigen
Moedig gezond eten aan en stel haalbare doelen voor het hele gezin. Haal geen zakken chips, frisdranken en ongezonde producten in huis. Geef het goede voorbeeld.
- Eet samen
Probeer als gezin samen te eten. Gezamenlijke maaltijden zorgen niet alleen voor betere eetgewoonten, maar ook voor communicatie, verbinding en gesprek.
- Buiten spelen
Zorg ervoor dat kinderen dagelijks buiten spelen en beperk de schermtijd.
- Sportclubs
Moedig kinderen aan om zich aan te sluiten bij een sportclub. Dit helpt niet alleen fysiek, maar versterkt ook sociale contacten en zelfvertrouwen.
- Gezinsuitjes
Plan activiteiten zoals wandelen, fietsen, zwemmen, kanoën, enz. Samen bewegen maakt het leuker én vanzelfsprekender.
- Vermijd straf
Geef geen standjes of straf met betrekking tot voeding en beweging; dit werkt vaak averechts. Praat er over en stel voor hoe het ook anders kan.
- Maak het bespreekbaar
Leg op een positieve manier uit wat gezondheid betekent. Bijvoorbeeld dat bewegen makkelijker gaat, dat je lichaam sterker wordt en dat je je energieker voelt. En dat je als kind gemakkelijker wat kilo’s af kan vallen dan als volwassene. Dat komt doordat kinderen nog in de groei zijn.
Een gezonde toekomst begint thuis
De jongen op het plein liet me zien hoe groot de impact kan zijn. Overgewicht bij kinderen is een serieuze zaak, maar met de juiste aanpak en aandacht kun je je kind helpen een gezondere leefstijl te ontwikkelen. Door een goede combinatie van gezonde voeding, meer bewegen, en jezelf als ouder in te lezen in wat gezonde voeding inhoudt, werk je aan een gezondere toekomst voor je kind.
