Wat kleur doet in de woonomgeving van iemand met dementie

De wereld van iemand met dementie verandert ingrijpend. Niet alleen emotioneel, maar ook letterlijk – in het brein. Doordat de hersenen worden aangetast, hebben mensen met dementie meer tijd nodig om prikkels te verwerken. Het kan zelfs gebeuren dat het deel van de hersenen dat kleur waarneemt anders gaat werken. Kleur kan daardoor ineens heel heftig binnenkomen.

Iemand die altijd dol was op een bepaalde kleur kan deze nu afstotend vinden – of juist blij worden van een kleur die hij of zij vroeger niet mooi vond. Soms gaan mensen met dementie ineens opvallende kleurcombinaties dragen. Hun reacties zijn vaak direct en impulsief, een beetje zoals die van jonge kinderen.

Waarom kleur zo belangrijk is
Kleur kan een krachtige invloed hebben op het gemoed. Daarom kun je kleuren bewust inzetten om een rustgevende, veilige omgeving te creëren. Gebruik hiervoor de algemene betekenis van kleuren als uitgangspunt – maar blijf vooral goed kijken naar de individuele reactie van je dementerende ouder of partner.

• Voor woonruimtes zijn rustige kleuren ideaal, zoals zachte groentinten of warme beige- en bruintinten.
• Lichte nuances en pastelkleuren zorgen voor meer ontspanning.
• Vermijd felle kleuren.
• Gebruik liever geen blauw in de slaapkamer – blauw wordt vaak geassocieerd met water en beweging, wat juist onrust kan geven in de nacht.

Neutrale, zachte kleuren
In het verzorgingshuis van mijn ouders werden de muren van de algemene ruimtes in neutrale, zachte kleuren geschilderd, met hier en daar wat zachtgroen. Hun eigen kamers kregen warme beige- en bruintinten, wat hen een gevoel van veiligheid gaf. In het begin zat er druk behang op de muren. Ik zag dat dit voor onrust zorgde; het was zelfs deels van de muur getrokken. Het fotobehang met natuurlijke taferelen bleef daarentegen wel heel. Nadat het drukke behang was vervangen door een zachte beige kleur, werd de sfeer merkbaar rustiger – ook bij de andere bewoners.

Kleine aanpassingen
Je hoeft echt niet meteen het hele huis te schilderen. Kleine aanpassingen kunnen al veel verschil maken:

• Verberg accessoires die felgekleurd of erg druk zijn.
• Observeer welke kleuren je ouder graag draagt of waar hij/zij zich prettig bij voelt.
• Leg een deken of kussens in die kleur op de bank of in de stoel.
• Kies een dekbedovertrek in een kleur die rust en veiligheid uitstraalt.

Zorg voor jezelf
Mantelzorgen is zwaar. Je geeft veel liefde en tijd aan de ander, maar vergeet vaak jezelf. Weet dat je er niet alleen voor staat. Zoek steun, praat met anderen die weten hoe dit voelt, en vraag hulp als de balans zoek raakt.

Heb je behoefte om met iemand te praten die weet hoe het is om mantelzorg te geven aan dementerende ouders? Ik kan je helpen om emotioneel om te gaan met je mantelzorgtaken en balans te creëren in je privéleven en je mantelzorgtaken. Neem contact met mij op.