Het is zo verdomd pijnlijk en schaamtevol…

De koffie staat klaar en mijn back-up staat op onzichtbare afstand, verscholen achter gesloten deuren. Ik sta bij de lift en voel een lichte spanning in mijn lijf. Ik geef mezelf een peptalk en ik let tegelijkertijd op mijn ademhaling. Een paar verdiepingen onder mij hoor ik de lift in beweging komen. De komst van meneer is aangekondigd, één verdieping nog te gaan. Ik hoor een donderstem achter de gesloten liftdeuren dichterbij komen.‘Oei, die is echt heel boos’ gaat het in mijn hoofd, terwijl ik automatisch een stap naar achteren zet.

De liftdeur gaat open. De vader en een dame stappen de gang in. De donderwolk uit zijn mond vult de ruimte tussen ons in. Ik laat hem even uitblazen. Hij wordt stil. Ik stap op hem af, met uitgestoken hand, terwijl ik mijn naam zeg en hem welkom heet. 

Is hij fysiek gevaarlijk?
“Dus jij… dus jij… Ik heb spijt dat ik jouw hand heb vastgepakt! Gadverdamme!” schreeuwt hij, terwijl hij zijn hand overdreven heftig aan zijn spijkerbroek afveegt. De dame verbergt haar lijf achter het zijne. Mijn hoofd ratelt van binnen en probeert het risico in te schatten: is hij fysiek gevaarlijk? Even opletten waar ik ga zitten, niet te ver van de deur.  

Hun ogen vragen of ik oké ben
Mijn back-ups lopen ‘per ongeluk’ vanuit hun kamer de gang op, ze halen nog een extra bakje koffie. Het voelt fijn dat er even gecheckt wordt, een stukje veiligheid. In het voorbijgaan knikken ze eerst naar vader, terwijl ze hem strak in de ogen kijken. Geen gelazer, denk erom lijken ze te zeggen. Hun ogen vragen of ik oké ben. Ik heb het goed geregeld voor mijzelf, mijn back-up is alert en aanwezig. Geleerd van eerdere keren. Is bemiddelen zonder enige voorkennis eigenlijk wel zo’n goed idee? gaat het nog even door mij heen. Ik schud het van mij af, niets meer aan te doen.      

“Jullie zijn gestoord, van de pot gerukt”
Vader zit tegenover mij, nog steeds woest. Koffie ‘mot’ hij niet. “Ik ga zo, ik wil hier helemaal niet zijn. Jullie dwingen mij! Ik heb geen keus.” Zijn stem neemt aan kracht toe. “Jullie zijn gestoord, van de pot gerukt, totaal mesjogge” zo gaat hij verder.

Adem in, adem uit gaat het vanbinnen, terwijl ik ook op zijn ademhaling let. 
Ik grijp zijn adempauze: “Natuurlijk heeft u een keuze meneer, altijd en u kan gaan wanneer u wilt. U moet niets, maar om deze situatie op te lossen is er wel iets nodig en wie weet dat dit kan helpen.” Ik geef hem de keuze en daarmee zijn vrijheid in eigen handen. Ik besef dat ‘meneer’ en ‘u’ niet echt de taal is van deze vader. Het klinkt afstandelijk zakelijk, maar ik wacht nog even tot ik goed weet welke manier en toon aansluiten.

Mij is gevraagd om te bemiddelen
“Misschien is het handig wanneer ik eerst vertel wat ik weet. Mag ik óók je zeggen? Is dat oké?” Vader knikt. Ondanks zijn afweer, blijf ik toenadering zoeken. “Begin maar dan” zegt hij bars. “Wat ik weet van het conflict tussen jou en de school is dat het gaat om je dochter. Mij is gevraagd om te bemiddelen. Jij bent de eerste die ik spreek, omdat ik het van belang vind dat ouders als eerste gehoord worden. That’s it. Ik zie dat je ongelooflijk kwaad en boos bent, dat zal vast niet zomaar zijn. Maar eerlijk waar, ik weet niet wat er speelt, dus kan jij mij vertellen wat er is gebeurd? Alleen de kern vertellen mag ook.” Vader twijfelt zichtbaar, terwijl hij mij aankijkt en opneemt met zijn blik. Het is duidelijk dat ook hij een afweging maakt of hij mij kan vertrouwen, of ik de waarheid spreek en dat ik echt van niets weet. 

Vader voelt zich al bedreigd door alles en iedereen
“Misschien toch die kop koffie?”knipoog ik, de stilte doorbrekend. “En wat mag er in, dan kan je – terwijl ik de koffie haal – verder denken en met elkaar overleggen.” Ze gaan overstag, de koffie mag er komen. Ik voel mij enigszins gerustgesteld, de eerste boosheid is gaan liggen. 
 
Terwijl ik de koffie haal, komt mijn back-up even checken. “Die is boos! Gaat het wel? Zal er iemand aansluiten?” Ik denk dat het vooralsnog verstandiger is wanneer ik dit alleen doe. Vader voelt zich al bedreigd door alles en iedereen, dus geen ‘offensief’ zolang het niet nodig is. 

Vader wordt woest, maar kan geen woord uitbrengen

“Ik was me van geen kwaad bewust, me dochter liep achter op een paar vakken. Dus tja, ze waren telefonisch niet bereikbaar en ja wat mot je dan… dan ga ik naar school, simpel toch?! En dat dat dan as bedreigend wordt gezien… is niet mijn probleem, dan mot je maar die telefoon oppakken.” Vader spuugt de woorden eruit. Het is niet moeilijk voor te stellen dat deze vader bedreigend overkomt.

Ik vat zijn verhaal samen en vraag of het de kern van het conflict is. “Ben je helemaal mal, echt niet, dit is pas het begin. Echt een klote school is het. Bedoel as je een probleem met mij heb, dan ga je dat toch niet via mijn dochter spelen of wel soms?” Ik luister en vraag en dan lijkt hij klaar. Ik vat een heleboel samen en stel hem de vraag: “Klopt het zo, is dit waar het conflict om draait?” 

Ik heb een stempel die ik nooit meer kwijtraak
Vader wordt woest, maar kan geen woord uitbrengen. Het komt of het wil er niet uit. “Tja, het is gewoon heel belangrijk om duidelijk te krijgen wat nou precies de kern is van al het gedoe, wat zorgt voor die enorme woede bij jou en waarom wil de school de deur dichtgooien voor jou en je dochter? Zijn er dingen gezegd door de school, of ben je toch bedreigend geweest of ben je bedreigend overgekomen zonder dat te willen of tja… wat?!” Ik zie dat vader worstelt, ik kijk naar zijn gezicht en tot mijn verbazing zie ik twee vochtige ogen. Snel wrijft hij met zijn robuuste eeltige handen over zijn ogen.  

“Ziet u” zegt hij, terwijl het mij opvalt dat ik voor het eerst met u wordt aangesproken. “Kijk het is zo verdomd pijnlijk en schaamtevol, ik krijg het gewoon mijn bek niet uit. Weet u wel wat dit voor mij betekent? Het gaat als een lopend vuurtje door de school en de wijk, ik heb een stempel die ik nooit meer kwijt raak. Mijn buren kijken me niet meer an. Ik durf nauwelijks naar de supermarkt of naar buiten. Het is één grote nachtmerrie en mag ik mij verdedigen? Heb iemand mij ooit iets gevraagd? Heeft iemand ooit sorry gezegd?” gaat vader verder. 

“Ik ben beschuldigd…”
“O jee…’ gaat het in mijn hoofd. Dit is groter dan groot vermoed ik en heel gevoelig zo te horen en te zien. De vriendin van vader, die alleen voor support aanwezig blijkt te zijn, legt haar hand op zijn schouder en knikt hem bemoedigend toe. “Kijk, ik krijg het mijn bek gewoon echt niet uit.” Hij schudt zijn hoofd en zucht nog een paar keer heel diep. “Ik ben beschuldigd.” Hij kijkt mij strak aan. Ik ben mij bewust dat hij checkt of ik oordeel of ik zijn boodschap wel degelijk al wist, niets is minder waar. Het blijft stil en dan vraag ik: “Kun je misschien wat meer vertellen daarover, ik zie dat het heel lastig is, maar het is goed om de woorden uit te spreken, hoe moeilijk ook.” 

Ik heb geen idee of hij schuldig is of niet
“Beschuldigd van seksueel misbruik. Van mijn eigen kind nota bene” fluistert hij. Hij snikt. Ik schrik van zijn woorden. De impact wanneer het waar is. De impact wanneer het niet waar is. Naast alles wat er door mij heen schiet, voel ik respect voor deze meneer tegenover mij, al heb ik geen idee of hij schuldig is of niet. Hoe moeilijk om deze woorden het daglicht te laten zien, ze uit te spreken, schuldig of niet.

Misschien heb je het wel gedaan?
“Pffff dat zijn wel hele serieuze en grootse beschuldigingen” met zijn hoofd gebogen kijkt hij mij vanachter zijn wimpers aan. Ik zie schaamte in zijn ogen, die mij nauwelijks aan durven te kijken. Ik zie heel veel verdriet. “Weet je, ik ben hier niet om te zeggen dat je schuldig of onschuldig bent. Ik ben er niet om jou te veroordelen. Misschien heb je het wel gedaan en misschien ook niet…” Vader heft zijn hoofd op en kijkt mij recht aan. Ik ben mij bewust dat ik, door dit zo uit te spreken, een risico neem en vader zijn woede weer kan oplaaien. Toch spreek ik het uit, omdat het zo is, ik weet het niet en het kan dat hij zijn kind misbruikt. Je ziet niet alles aan de buitenkant van wat binnen afspeelt. Niet aan mensen en niet in huizen achter gesloten deuren.

De Raad van de Kinderbescherming
Vader hervindt zijn kracht: “Zo, jeetje…“ Hij zoekt nog even naar woorden en dan kijkt hij mij kwetsbaar aan. “Weet je, er is nog niemand geweest die dat recht in mijn porum heeft durven zeggen.” Ik slik, maar ergens zie ik dat het oké is, dat hij respect heeft. “Snap ik, het is ook niet niks om uit te spreken. Ik kan niet anders dan uitspreken hoe het is en ik kan niet zeggen dat je wel of niet schuldig bent, ik weet het niet. Het heeft geen zin om er omheen te draaien. Is de Raad van de Kinderbescherming ingeschakeld? Is er een onafhankelijk onderzoek gestart waarin iedereen gehoord is, ook jij?”  “Was het maar zo, dan had ik iets zwart op wit dat ik geen schuld heb aan die vuiligheid, had ik dat aan al die ogen in de buurt laten zien” zegt vader.

We praten nog een hele tijd over wat er speelt, hoe het allemaal geworden is tot wat het nu is en wat hij zou wensen. “Je bent erg boos en dat snap ik best, maar boosheid zit een gesprek vaak enorm in de weg, net als dat het een eventuele oplossing of meer duidelijkheid krijgen rondom alles in de weg zit” leg ik hem uit. 

Terug de lift in
Ik vertel hem de vervolgstappen, waaronder het gesprek met de schooldirecteur. De belangrijkste punten nemen we door, zodat het duidelijk is welke informatie besproken gaat worden. Het gesprek wordt afgerond en ik breng hem terug naar de lift. Voordat vader de lift instapt, maakt hij zijn excuses voor de start van het gesprek. “Ik dacht dat je echt aan hunnies kant stond, de kant van school en die hoge piefen en alles…hand boven het hoofd houwen enzo…” Ik bedank hem en herhaal dat ons gesprek een eerste verkenning is en dat dit niet wil zeggen dat ik een kant kies of geloof in zijn onschuld of schuld. Dat ook ik niet precies weet hoe dit gaat aflopen. 

De schooldirecteur
Ik sta bij de lift. Een lange vriendelijk ogende man in een net pak stapt uit. Ik loop op hem af met uitgestrekte hand, ik stel mij voor en neem hem mee naar de kamer waar wij gaan zitten. De directeur zucht: “Het verdient geen schoonheidsprijs dit alles, een puinhoop is het.” Het is bijzonder om rondom een conflict de verschillende kanten van het verhaal te horen. De directeur zegt niet op de hoogte te zijn van de ernstige beschuldigingen die gemaakt zijn rondom de vader van de leerling. De situatie wordt intern verder uitgezocht. 

In het tweede gesprek met school blijken er verschillende zaken een rol te spelen. De mentor had zorgen over deze leerling, er waren signalen en geroezemoes van een groepje leerlingen. Deze signalen en geruchten hebben ertoe geleid dat er stappen zijn genomen, volgens het protocol van het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling. Er bleek onvoldoende aanleiding voor een melding. In dezelfde tijd is er veel onrust op school rondom één docent. De docent is op non-actief gesteld, gedurende het lopende onderzoek. Het onderwerp (seksueel misbruik) speelt enorm onder de leerlingen. De geruchten zijn onder de leerlingen onverminderd door gegaan. De directeur begrijpt dat vader boos is, maar de boosheid die vader op school tentoonspreidt is ontoelaatbaar.

Vader en de schooldirecteur
De sfeer is gespannen. De directeur is iets rechter van rug dan ik mij kan herinneren uit ons vorig gesprek. De vader is, zoals hij was in ons gesprek, boos.“Voordat iedereen explodeert en elkaar in de haren vliegt, neem ik het woord” grap ik en hoop dat ik hun houding gelijk spiegel, zodat ze zich bewust worden dat ze op het puntje van de stoel zitten, klaar voor de aanval. “Ik zal, zo goed als mogelijk, jullie informatie samenvoegen tot één verhaal. Ik hoop dat het daarmee voor jullie duidelijker wordt waar dit zo hopeloos is misgegaan en van waaruit we gaan kijken hoe verder.”

Het werkt, ze ontspannen en luisteren. Vader zegt dat het een goede zaak is dat de stappen van het protocol zijn doorlopen, “want weet je, als dit soort smerigheid aan de hand is, dan moet dat toch zeker wel onderzocht worden. Je moet er toch niet an denken dat dat je kind overkomt. Die stap die snap ik best. Had het wel graag willen weten, ook van die geruchten. Nu kwam het koud op me dak vallen.” 

Vader maakt excuses voor zijn boosheid en gedreig op school en de schooldirecteur maakt excuses dat zij niet verder dan zijn boosheid gekeken hebben en voor het niet goed oppakken van de geruchten. 

Hoe nu?
De situatie ongedaan maken kan niet, maar er is altijd wel iets mogelijk. Het is duidelijk welk groepje de geruchten verspreidt, de school gaat met deze leerlingen in gesprek. Vader gaat proberen om met zijn buren het gesprek aan te gaan, een begin te maken om de geruchten in de buurt de kop in te drukken. De dochter krijgt naast bijlessen, ondersteunende gesprekken met de zorgcoördinator. Vader mag voorlopig alleen op afspraak op school komen, zodat voor het gesprek de eerste emotionele lading er al af is. Allen zijn met vlag en wimpel geslaagd, ook de dochter.   

0 thoughts on “Het is zo verdomd pijnlijk en schaamtevol…”

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

%d bloggers liken dit: