Angst heeft meer impact dan je denkt

Een veel geziene emotie de afgelopen weken is angst. Mensen die terugdeinzen en je aankijken met ogen gevuld met angst zijn voor mij een nieuw, dagelijks onderdeel geworden van mijn werk in het ziekenhuis. Voor mij zijn het beelden die blijven hangen in mijn hoofd. Keer op keer vraag ik me af wat deze angst op de langere termijn gaat doen bij al deze mensen. Kunnen ze deze angsten nog reduceren, beredeneren of wordt dit zo groot en oncontroleerbaar dat ze er zelf geen grip meer op hebben? 

Een man belt aan bij de buitendeur van de spoedeisende hulp. Ik kijk door het raam en beantwoord hem via de intercom. Hij vertelt dat hij is doorgestuurd door de internist, waar hij telefonisch overleg mee heeft gehad. Na zijn achternaam te hebben gevraagd vertel ik hem dat ik mijn collega van de spoedeisende hulp ga roepen om hem verder te helpen. Aangezien het heel erg druk is, kan dat even duren. De man wacht. Wachten duurt lang en de tijd kruipt. De man besluit te gaan bellen met zijn telefoon, zie ik en hij loopt wat heen en weer bij de deur. 

Vragenvuur
Nadat ik de toegangsdeuren voor de man heb geopend en hij naar binnen is gestapt, begint mijn collega van de spoed, die ondertussen is aangeschoven, vragen aan hem te stellen. Heeft u klachten van verkoudheid? Ben u opgenomen geweest in een ander ziekenhuis? Heeft u koorts? Heeft u coronaklachten? Ik word gebeld en ga verder met mijn andere werkzaamheden. Mijn collega van de spoed is klaar met haar vragen. Het is duidelijk dat de man wordt genomen gezien zijn klachten.

Een opname-indicatie
De man wil naar buiten, hij geeft aan zijn familie te willen bellen en vraagt wat hij dan met zijn familie aan moet die in de auto op hem zit te wachten. Mijn collega zegt dat ze hem dan zo weer terug wil zien. Ik open de buitendeur voor hem en hij loopt richting het parkeerterrein. Telefoon aan zijn oor en begint te bellen. De drukte van de telefooncentrale is nu net minder dus ik heb even tijd om adem te halen. Ik informeer nog even bij mijn collega of de man nog terugkomt. Zij geeft aan dat hij een opname-indicatie heeft, dus ze verwacht hem zo terug. 

Hier komen de coronapatiënten binnen
Een kwartier later staat dezelfde man weer voor de deur. Wederom roep ik mijn collega van de spoedeisende hulp. Aangezien dit de plek is waar de coronapatiënten naar binnenkomen, laat ik iedereen zoveel mogelijk buiten staan tot ze geholpen kunnen worden door een collega. De man wacht af, tot mijn collega er is. Duidelijk niet op zijn gemak. Onrustig naar binnen kijkend en alweer (of nog steeds) met zijn telefoon aan zijn oor. Aangezien de collega van de spoedeisende hulp het wederom druk heeft, duurt het en duurt het.

Heel veel corona-angst
Meer dan welke andere ziekte, aandoening, bacterie of virus dan ook heeft corona heel veel meer angst gecreëerd. Ik heb al zo veel mensen vervuld van angst te woord gestaan. Angst kost heel veel energie. Het legt nieuwe verbindingen aan in je hoofd. Het trekt sporen in je hoofd die je niet wilt en verlamt je. het maakt je wereld een stuk kleiner en narrow minded. Angsten die blijvend kunnen zijn, als je er niets mee doet. Als de angst eenmaal is ontstaan, blijft deze in heel veel gevallen je hele leven bij je en duikt op als er iets gebeurt waar jouw onderbewuste overeenkomsten mee ziet. Hierdoor blijf je bang en wordt het keer op keer als het ware opgefrist. Waarbij de emotie en de gevoelens steeds groter kunnen worden en steeds meer ruimte en tijd innemen.

Angst dient je te waarschuwen
Natuurlijk… angst is een emotie en gevoel dat je waarschuwt voor iets om uit te kijken en op te passen. Het zorgt dat je veilig bent. Zodat je staande blijft en na de angst nog verder leeft, je erover hebt nagedacht en kan handelen waar nodig. Het is met ons brein meegegroeid door de tijd heen. Op zich is het een goed systeem, het zorgt ervoor dat je geen over de top beslissingen neemt en niet zomaar ergens inspringt of iets doet. De spreekwoordelijke zeven sloten waar je in dreigt te lopen kun je dan omzeilen. 

Een soort kennisbank in je onderbewustzijn
Er zitten echter ook wat manco’s in het systeem, deze zijn helaas niet uitgesleten. Een daarvan is dat alles wat je meemaakt wordt opgeslagen voor de rest van je leven. Hierdoor put met name je onderbewuste vaak uit ervaringen die lijken op een eerdere gebeurtenis. Een soort kennisbank, want dat is het. Dit kan handig zijn, maar het kan ook tegen je werken. Als het een vervelende, ervaring is die ervoor heeft gezorgd dat je bang bent geworden, zal dit sneller het geval zijn dan als je geen angst hebt ontwikkeld voor een specifieke gebeurtenis of ervaring. Dit is meestal niet zomaar te bepalen. De prikkel waardoor een angst weer als het ware wordt aangezet kan bij iedereen anders zijn. Wat voor de een angstaanjagend is hoeft dat voor de ander niet te zijn. Terwijl ze wel exact hetzelfde kunnen hebben meegemaakt.

Hij wordt steeds witter
De man kijkt steeds benauwder en angstiger. Ik zie de kleur uit zijn gezicht trekken en hij wordt steeds witter. Daar is mijn collega weer en ze geeft aan dat ik de man kan binnenlaten. De twijfel is leesbaar van zijn gezicht. Hij begint vragen te stellen. Bij zijn eerste binnenkomst sprak hij in volzinnen en kon in een keer doorpraten. Nu echter hakkelt, stottert en bibbert zijn stem. Waar hij dan opgenomen wordt is de vraag. Hij geeft aan te twijfelen of hij wel moet worden opgenomen voor een behandeling. Hij gaat nog meer stotteren en komt bijna niet meer uit zijn woorden. Ik zie hem letterlijk in elkaar krimpen, zo bang is hij. Vragend, bijna smekend of het niet anders kan. De collega van de spoed legt hem nogmaals uit dat er regels zijn vanwege corona. Omdat hij bepaalde klachten heeft, zal hij op de afdeling voor corona-verdachten worden opgenomen waar hij ook op corona getest zal worden. 

Bang om opgenomen te worden
De man heeft uiteindelijk een besluit genomen en is naar buiten gegaan. De angst druipt van zijn gezicht, zo bang. Hij wil het ziekenhuis niet in. Bang om opgenomen te worden op dezelfde afdeling als de coronapatiënten. Het vooruitzicht was al genoeg om hem de stuipen op het lijf te jagen. 

Het zal mij benieuwen hoeveel mensen er blijvende schade en problemen oplopen in deze periode. Die hun hele leven meer angst ervaren dan voor corona. Nu kunnen we dat nog niet overzien. De afgelopen maanden heb ik zoveel mensen gezien die angstiger waren dan ooit, elke dag weer dat ik in het ziekenhuis aan het werk ben.

Niet de straat op durven
Zo zijn er velen geweest in de afgelopen periode. Nog steeds komen er mensen bij waarbij de angst zo groot is dat ze nauwelijks de straat op durven, ze zelfs geen bos of strand durven te betreden zonder mondkapje. Mensen die zelfs hun zorgvraag uitstellen omdat ze het ziekenhuis niet in durven. Mijn gedachten gaan uit naar degene wiens angst zo groot is geworden dat een normale manier van functioneren niet meer mogelijk is.

4 thoughts on “Angst heeft meer impact dan je denkt”
  1. Wat een duidelijk beeld van angst, schep je. De angst, onzekerheid, vergroot zaken uit waar we toch al tegen aanlopen. Ik deel je zorgen over blijvende angst, de triggers die het geeft. Ik zie er ook zoveel voorbeelden van in mijn praktijk. Dank voor je blog

  2. Ja, angst kan veel schade aanrichten.
    Natasia, je ziet dicht bij het vuur: wat doet de gezondheidszorg, vooral ziekenhuizen, om de angsten weg te nemen bij mensen?

    1. Interessante vraag Elma waar niet zomaar even kort een antwoord op te geven is. Hier een poging: Ziekenhuizen zijn bezig met hele andere zaken dan mensen die bang zijn. dat zegt echter niets over de individuele medewerkers die zich inzetten waar ze kunnen en op de manieren die mogelijk zijn. Ziekenhuizen zijn steeds meer een commercieel bedrijf aan het worden. Met alle kanten die daar bij horen. Het huidige beleid voedt dit alleen maar. Daarnaast is angst een gevoelskwestie en erg persoonlijk. Veel mensen zie ik het ziekenhuis binnenkomen met angst of inderdaad voor me staan met angst. Daar wordt niet rechtstreeks iets aan gedaan. Als iemand opgenomen is en het bespreekbaar maakt zal het ongetwijfeld besproken worden. De vraag blijft dan hoe vaak dit gebeurd. Met name het in separate vakjes opdelen van de gezondheidszorg, waarbij er onder andere een verschil wordt gemaakt tussen een lichamelijk en geestelijk deel.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

%d bloggers liken dit: